Есептің шарты. Білім беру ұйымы оқушыларға арналған үш курстың бірін таңдауы керек. Курстардың тиімділігі оқу сапасы, құны және оқушылардың қызығушылығы бойынша бағаланады.

Критерий

A курсы

B курсы

C курсы

Оқу сапасы (10 балл)

8

9

7

Құны (мың теңге)

50

65

40

Оқушылар қызығушылығы (10 балл)

7

8

9

Шешім қабылдаушы үшін оқу сапасы мен оқушылар қызығушылығы маңызды, ал құны неғұрлым төмен болғаны дұрыс.

Шешуі.

  1. Баламаларды анықтаймыз: A, B және C курстары.
  2. Бағалау критерийлерін белгілейміз: оқу сапасы, құны және оқушылар қызығушылығы.
  3. Әр критерийдің бағытын анықтаймыз:
  1. Шешім қабылдаушы осы критерийлерге салмақ беріп, әр курстың жалпы тиімділігін есептей алады.

Мысалы, критерийлердің салмақтары мынадай болсын: оқу сапасы — 0,4; құны — 0,3; оқушылар қызығушылығы — 0,3. Салмақтардың қосындысы 1-ге тең.

Құн критерийі кері бағытта болғандықтан, оны салыстыру үшін нормалау қажет. Қарапайым нормалау нәтижесінде әр критерий бойынша бағалар бірдей масштабқа келтіріледі. Содан кейін салмақталған бағалар қосылып, әр баламаның жиынтық көрсеткіші есептеледі.

Нәтижені талдау. Бұл есепте ең арзан курсты ғана таңдау дұрыс болмауы мүмкін, себебі оқу сапасы мен оқушылардың қызығушылығы да маңызды. Сондықтан шешім бірнеше критерийдің жиынтық бағасына негізделеді. Бұл тәсіл шешім қабылдау теориясының негізгі қағидасын көрсетеді: оңтайлы шешім барлық маңызды факторларды ескеру арқылы таңдалады.