1. Берілген жағдайдан манипуляцияны байқауға болады ма және оған қандай жолмен қарсы тұруға болады?

Иә, бұл жағдайда манипуляция белгілері анық байқалады.

Менеджер көмекшісінің еңбегін пайдаланып, жұмыстың негізгі бөлігін оған жүктейді, ал соңғы нәтижені өзінің жетістігі ретінде көрсетеді. Бұл – қызметкердің еңбегін иемденуге және өзінің беделін жасанды түрде көтеруге бағытталған жасырын психологиялық ықпал ету.

Дәріс мәтіні бойынша мұнда келесі манипуляциялық тәсілдер көрінеді:

· өзінің беделі мен лауазымдық мәртебесін пайдалану;

· бағыныштының тәуелді жағдайын қолдану;

· нақты еңбек үлесін жасыру;

· жетістіктерді өз атына жазу арқылы беделін арттыру.

Манипуляцияға қарсы тұрудың жолдары:

1. Манипуляцияны ашық көрсету. Көмекші орындалған жұмыстардың нақты авторын құжаттар, есептер немесе электрондық хаттар арқылы көрсетуі керек.

2. Мақсатты анықтау. Менеджермен кәсіби әңгіме жүргізіп, жұмыс нәтижелерінің бағалануы қалай жүргізілетінін нақтылау қажет.

3. Сценарийді бұзу. Көмекші барлық маңызды тапсырмаларды жазбаша түрде бекітіп, орындалған жұмыстар бойынша есептерді тікелей басшылыққа немесе ортақ жұмыс жүйесіне ұсынуы мүмкін.

4. HR бөліміне немесе жоғары басшылыққа жүгіну. Егер жағдай жүйелі сипат алса, мәселені ұйымның ресми рәсімдері арқылы қарастыру қажет.

Қорытынды

Бұл жағдайда менеджердің әрекеті жасырын манипуляция ретінде қарастырылады және оған қарсы тұрудың ең тиімді жолы – жұмыстың нақты нәтижелерін ашық көрсету, дәлелдер жинау және кәсіби коммуникация жүргізу.

2. Көшбасшы үшін К.Томас ұсынған мінез-құлық модельдерінің қайсысы сәйкес келеді және неліктен?

Берілген жағдайда менеджердің мінез-құлқы К.Томас жіктеуіндегі «Бәсекелестік» (Жарыс) немесе «Акула» моделіне сәйкес келеді.

Себебі:

· ол өз мүддесін бірінші орынға қояды;

· көмекшінің мүдделерін ескермейді;

· жетістік пен марапатты өзі алуға ұмтылады;

· билік пен мәртебені сақтауға тырысады;

· ынтымақтастық емес, жеке пайдаға бағытталған.

Дәрістегі сипаттама бойынша «акула» моделінің белгілері:

· қарсыластың немесе серіктестің мүддесін елемеу;

· өз мақсатына жетуге ұмтылу;

· билікті пайдалану;

· жеңіске жетуді басты мақсат ретінде қарастыру.

Сондықтан бұл жағдайда менеджердің әрекеті К.Томас ұсынған бәсекелестік (акула) стилінің көрінісі болып табылады.